Όλοι βάδισαν μαζί προς την Αγία Σοφία.

 

Στις 27 Μαϊου στις τελευταίες αναπνοές της άνοιξης του 1453, η άλλοτε ποτέ ένδοξη Βασιλεύουσα του Κόσμου η Κωνσταντινούπολη έμοιαζε με Ιερό που περίμενε την μεγάλη του Θυσία.Τα τείχη της, πληγωμένα από τα αδιάκοπα πυρά, στέκονταν ακόμη όρθια, όχι από πέτρα, αλλά από μνήμη. 

Από την μνήμη έντεκα αιώνων Αυτοκρατορίας, Δόξας, Πίστεως και Ελληνικής ψυχής.

Έξω από τα τείχη, ο Μωάμεθ Β΄ είχε ήδη αποφασίσει πως είχε φθάσει η ώρα της τελικής κρίσεως. Συγκάλεσε το αχανές στράτευμά του και μίλησε για νίκη, για λάφυρα, για δόξα και κατάκτηση. Υποσχέθηκε τρεις ημέρες ελεύθερης λεηλασίας, σαν να παρέδιδε μία από τις Ιερότερες πόλεις της ανθρωπότητας στην μανία της βαρβαρότητας των Οθωμανών. Μέσα στο στρατόπεδο των πολιορκητών, υψώθηκαν κραυγές πολέμου.

Μα μέσα στην Βασιλεύουσα δεν ακούγονταν κραυγές.

Ακούγονταν Καμπάνες.

Ο Κωνσταντίνος ΙΑ΄ Παλαιολόγος, ο τελευταίος Αυτοκράτορας του Ελληνικού Γένους, περπάτησε επάνω στα τείχη σαν άνθρωπος που γνώριζε ήδη την μοίρα του αλλά δεν λύγισε μπροστά της. 

Δεν μίλησε σαν Βασιλιάς που ζητούσε να σωθεί ο Θρόνος του, μίλησε σαν ο τελευταίος φρουρός ενός ολόκληρου πολιτισμού.

Κάλεσε τους υπερασπιστές να σταθούν όρθιοι για την Πίστη, για την Πατρίδα, για την Βασιλεύουσα, για την τιμή των προγόνων και για τις γενιές που ακόμη δεν είχαν γεννηθεί.

Και τότε συνέβη το αδιανόητο.

Όσα χώριζαν ανθρώπους επί δεκαετίες, έσβησαν μέσα σε μία νύχτα.

Ενωτικοί και ανθενωτικοί.

Έλληνες και Λατίνοι.

Άρχοντες και Στρατιώτες.

Μοναχοί και λαός.

Όλοι βάδισαν μαζί προς την Αγία Σοφία.

Στον μέγα θόλο που υψωμένος ουρανός της Ορθοδοξίας στους αιώνες, ανάβουν δάκρυα αντί για κεριά. Οι Ψαλμωδίες ενώνονται με λυγμούς. Οι άνθρωποι αγκαλιάζονται αδέλφια λίγο πριν από την μάχη.

Το «Κύριε Ελέησον» αντηχεί σαν κραυγή ενός ολόκληρου γένους.

Εκεί Κοινωνούν. Εκεί Συγχωρούν. 

Εκεί ο Αυτοκράτορας, γνωρίζοντας πως η αυγή ίσως να μην τον έβρισκε ζωντανό, γονάτισε όχι ως Άρχοντας, αλλά ως άνθρωπος.

Έπειτα βγήκαν όλοι σιωπηλοί.  

Άλλοι πήγαν στις πύλες.  Άλλοι στα τείχη.  Άλλοι στις πολεμίστρες.  Κανείς δεν έφυγε.

Η νύχτα της 28ης Μαΐου δεν ήταν ίσως απλώς η τελευταία νύχτα μιας Αυτοκρατορίας. 

Η αναπνοή μιας Αυτοκρατορίας που κράτησε ζωντανό τον Ελληνισμό, την Πίστη και τον πολιτισμό όταν ο κόσμος της,  ίσως βυθιζόταν στο σκοτάδι.

 Ο Κωνσταντίνος ΙΑ΄ Παλαιολόγος έπεσε με το σπαθί στο χέρι μαχόμενος στην Πύλη του Αγίου Ρωμανού ανάμεσα στους Στρατιώτες του, χωρίς να εγκαταλείψει την πόλη, χωρίς να παραδώσει το Στέμμα, χωρίς να προδώσει το χρέος του.

Και έτσι πέρασε από τον Θρόνο στην Αιωνιότητα.

Η Πόλη έπεσε.  Μα δεν γονάτισε ποτέ.

Γιατί από τις φλόγες της Άλωσης γεννήθηκε ένας Θρύλος που ούτε τα σπαθιά, ούτε οι Αυτοκρατορίες, ούτε οι αιώνες κατάφεραν να σβήσουν. Η Κωνσταντινούπολη δεν έμεινε μόνο μία χαμένη Πρωτεύουσα.

Είναι μνήμη.

Είναι  Προσευχή.

Είναι πληγή και ταυτόχρονα φλόγα.

Και κάθε Μάϊο, όταν πλησιάζουν εκείνες οι ημέρες, η ιστορία μοιάζει να ψιθυρίζει ακόμη πάνω από τα τείχη..

«Η Πόλις εάλω… αλλά το Γένος είναι ΕΔΩ.»

✍ Στυλ. Καβάζης 

Μιχάλης Αντωνιάδης, Μαρία Χρυσάνθη Μιχαηλίδου