Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ψυχολογία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Ψυχολογία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Ένας άντρας αποδεικνύει αγάπη, πίστη και σεβασμό,

7/4/26

Ένας άντρας δεν αποδεικνύει αγάπη, πίστη και σεβασμό με μια μεγάλη χειρονομία. Eμφανίζεται στον τρόπο που φέρεται στη γυναίκα του με συνέπεια, ειδικά στις μικρές, καθημερινές στιγμές.

Εδώ είναι ουσιαστικοί τρόποι με τους οποίους μπορεί να το δείξει:

1. Να είστε συνεπείς και πιστοί

Η πίστη δεν έχει να κάνει μόνο με την αποφυγή της προδοσίας - είναι να είσαι συναισθηματικά παρών, αξιόπιστος και αφοσιωμένος. Κρατώντας τον λόγο του, είναι ειλικρινής και θέτοντας προτεραιότητα στη γυναίκα του δημιουργεί βαθιά εμπιστοσύνη.

2. Μιλάει με σεβασμό

Ο τρόπος που της μιλάει έχει σημασία. Ακούγοντας χωρίς να διακόπτεις, αποφεύγοντας σκληρά λόγια και εκτιμώντας τις απόψεις της δείχνει πραγματικό σεβασμό. Ακόμα και κατά τη διάρκεια διαφωνιών, το να παραμείνεις ήρεμος και δίκαιος είναι το

3. Δείχνει την εκτίμησή του συχνά

Το να μην την παίρνεις ως δεδομένη. Λέγοντας "ευχαριστώ", "σε εκτιμώ" ή επισημαίνοντας αυτό που θαυμάζεται σε εκείνη που κρατά τη σχέση ζεστή και πολύτιμη.

4. Να είσαι συναισθηματικά διαθέσιμος

Το να είσαι "αγαπημένος" (αγαπώ) σημαίνει να είσαι ανοιχτός - να μοιράζεσαι συναισθήματα, να ελέγχεις τα δικά της και να είσαι κάποιος στον οποίο μπορεί να στηριχτεί. Αυτή η συναισθηματική ασφάλεια είναι ένα μεγάλο μέρος της αγάπης.

5. Υποστηρίξτε την ως σύντροφο

Η ενθάρρυνση των στόχων της, η βοήθεια με τις ευθύνες και το να είναι αληθινός συμπαίκτης δείχνει ότι την σέβεται ως ισότιμο σύντροφο, όχι απλώς ως ρόλο.

6. Δείξτε στοργή τακτικά

Σωματικό άγγιγμα, ευγενικές χειρονομίες και το να περνάμε ποιοτικό χρόνο μαζί όλα ενισχύουν την αγάπη με τρόπους που δεν μπορούν από μόνες τους οι λέξεις.

7. Προστατέψτε τη σχέση

Το να θέτεις όρια με τους άλλους, να αποφεύγεις την ασέβεια συμπεριφορά (όπως το φλερτ ή την απόλυση δημοσίως) και η υπεράσπιση της σχέσης δείχνει δέσμευση.

8. Συνεχίστε να μεγαλώνετε

Το να είσαι πρόθυμος να μάθεις, να ζητήσεις συγγνώμη και να βελτιωθείς, δείχνει ταπεινότητα και σεβασμό προς το γάμο.

Στον πυρήνα, πρόκειται για αυτό: θα πρέπει να νιώθει ασφαλής, σίγουρη για την αγάπη σας, λόγω του τρόπου που της φέρεστε λόγω της συνέπεια σας και όχι περιστασης.



Αν θέλετε, μπορώ να δώσω και παραδείγματα για το πώς φαίνεται αυτό στην καθημερινότητα ή σε δύσκολες καταστάσεις (διαφωνίες, stres

Παρακαλώ στείλτε μου μήνυμα στο προσωπικό μου προσωπικό τηλεγράφημα γλυκιά μου 💋😘

👇👇👇👇👇👇

 

Αναδημοσίευση Από  God i trust family (ΟΜΑΔΑ STO FACEBOOK)

read more ►
0 σχόλια

Με σημαία τη διαφορετικότητα,

3/4/26

 

Η διαφορετικότητα στην ομάδα ως η βασική προϋπόθεση επιτυχίας,


Ατομικότητα και Ομάδα (Συμμετοχή & Εξατομίκευση)

Είμαστε κοινωνικά όντα, ειδικά φτιαγμένα για να συνδεόμαστε με τους άλλους ουσιαστικά, διαφορετικά υποφέρουμε. Η αληθινή σύνδεση με τους άλλους μέσα στην ομάδα, μας βγάζει από την ατομικότητά μας και κερδίζουμε αγώνες μέσα από το μοίρασμα, την αλληλεξάρτηση, την αλληλεγγύη, τις συνέργειες. Σε μια αποτελεσματική ομάδα τα μέλη αλληλοϋποστηρίζονται, εμπιστεύονται ο ένας τον άλλο, συνεργάζονται αρμονικά, αποδέχονται τη διαφορετικότητα τους και την μετατρέπουν σε πλεονέκτημα της ομάδας. Δεν αλλάζουν τον εαυτό τους για να γίνουν αρεστοί, δεν καταπιέζονται για να τους αποδεχτούν οι άλλοι ούτε προσαρμόζονται άνευ όρων καταργώντας την αυθεντικότητά τους.

Η Διαφορετικότητα στην oμάδα

Η αποτελεσματική συνεργασία προϋποθέτει τον διαφορετικό συνεργάτη. Αλίμονο αν εκλαμβάνουμε τον διαφορετικό ως φορέα αρνητικών στοιχείων. Σε αυτή την περίπτωση ο διαφορετικός θα νιώσει την απόρριψη και δε θα είναι αντίστοιχα διατεθειμένος να κατανοήσει. Μόνο δυσπιστία και καχυποψία γεννά η μη αποδοχή της διαφορετικότητας μέσα στην ομάδα. Τα μέλη μετατρέπονται σε ενεργειακά βαμπίρ που τρώνε τις σάρκες τους μέσα σε ένα κλίμα γενικευμένης ανασφάλειας, εμπλουτισμένης με το αίσθημα της αδικίας.

Γιατί όσοι δεν αποδέχονται το διαφορετικό είναι οι περισσότερο ανασφαλείς. Επιθυμούν κυρίως συναναστροφές με σχετικά αντίγραφα των ταλέντων και της εμπειρίας τους. Αναρωτηθείτε πόσο ρεαλιστική και δυναμική είναι αυτή η αναζήτηση όμοιων μελών μέσα σε μια ομάδα; Είμαστε όλοι μας πολύ διαφορετικοί. Σκεφτόμαστε διαφορετικά, κινούμαστε με διαφορετικές ταχύτητες, έχουμε διαφορετικά στυλ μάθησης και λήψης αποφάσεων, αναζητούμε διαφορετικές πληροφορίες, απολαμβάνουμε διαφορετικά ενδιαφέρονται. Είμαστε ΜΟΝΑΔΙΚΟΙ! Είμαστε το άτομο που δεν είναι κανείς άλλος και αυτή είναι η μεγαλύτερη ευλογία μας. Δεν πρέπει όλα τα λουλούδια να είναι ορχιδέες. Οι πανσέδες έχουν την χάρη τους και τα κυκλάμινα το ίδιο. Δεν μπορεί να απαιτεί ο κηπουρός να μυρίζει η μαργαρίτα σαν το γιασεμί ή τη φρέζια. Είναι εξουθενωτικό να περιμένεις από το νυχτολούλουδο να μοιράσει το μεθυστικό του άρωμα την ημέρα αντί για τη νύχτα. Δεν μπορούμε , λοιπόν, να αρέσουμε σε όλους ούτε να ελέγξουμε τις σκέψεις τους για εμάς. Σε μια ομάδα με διαφορετικά μέλη σε επίπεδο ικανοτήτων, δεξιοτήτων, ταλέντων, εμπειρίας, σπουδών, φύλων, ηλικίας, εθνικότητας… αξίζει να είμαστε ο εαυτός μας και παράλληλα να αποδεχόμαστε τη διαφορετικότητα κάθε συνεργάτη μας.

Τα Οφέλη της διαφορετικότητας στην oμάδα

Τα μέλη αποκτούν μια ολιστική αίσθηση κάθε κατάστασης , καθώς διαφορετικοί άνθρωποι φέρνουν τις οπτικές τους. Έτσι η ομάδα, μειώνει τις προκαταλήψεις και έχει μια πλήρη θεώρηση της κατάστασης. Όταν το κάθε μέλος της ομάδας ενεργοποιεί τα δικά του δυνατά σημεία εξασφαλίζεται η μέγιστη απόδοση. Ο ένας συμπληρώνει τον άλλο, έχοντας πρώτα ο καθένας κατανοήσει την ιδιαίτερη αξία του άλλου. Συνεπώς αντί να τρέχουν όλοι μαζί ταυτόχρονα λειτουργούν σαν μια καλοσυντονισμένη σκυταλοδρομία, όπως λέει η Brene Brown (καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Χιούστον). Τα μέλη της ομάδας περνάνε τη σκυτάλη με βάση τα δυνατά σημεία του καθενός και δεν προσπαθούν να καλύψουν όλη τη διαδρομή μόνοι τους. Αντί να προσπαθούν να αποδείξουν την αξία τους, επικεντρώνονται στα χαρίσματά τους και συνθετικά στο τέλος το αποτέλεσμα τους ανταμείβει όλους.

Μέσα από τις διαφορετικές, συμπληρωματικές ικανότητες και τις διαφορετικές προσεγγίσεις στην επίλυση προβλημάτων παράγεται καινοτομία στην ομάδα.

Μέσα από την ενθάρρυνση της συχνής συνύπαρξης, τη δέσμευση χρόνου για παραγωγή νέων σκέψεων, τη διασφάλιση «open space», την ενθάρρυνση ανεπίσημων συζητήσεων και την ανταλλαγή εργασίας (job swaps) βελτιώνουμε τις σχέσεις των διαφορετικών μελών και προάγουμε την εμπιστοσύνη μεταξύ τους.


Το πλεονέκτημα της Ψυχολογικής Ασφάλειας για παραγωγικές και επιτυχημένες ομάδες, To project «Αριστοτέλης» της Google ανέλυσε το πώς χτίζονται οι ομάδες υψηλής παραγωγικότητας και κατέληξε στο συμπέρασμα πως η πιο σημαντική διάσταση που κάνει μια ομάδα να ξεχωρίζει είναι η «ψυχολογική ασφάλεια». Τον όρο αυτό δημιούργησε η Έιμι Έντμονσον, Καθηγήτρια Διοίκησης Επιχειρήσεων στο Πανεπιστήμιο του Harvard. Ψυχολογική Ασφάλεια στην ομάδα σημαίνει να μη φοβάσαι να εκτεθείς, να ασκείς κριτική ή να κάνεις λάθος χωρίς να σκέφτεσαι πως θα τιμωρηθείς. Να ρωτάς, να ζητάς βοήθεια με αίσθηση σιγουριάς και ασφάλειας, να μιλάς με άνεση και ευαλωτότητα.

Στα πλαίσια της διαφορετικότητας που διαπνέει τις ομάδες, ο πιο θετικός οιωνός για την επιτυχία είναι να νιώθει ο καθένας πως μπορεί να είναι ο εαυτός του. Να νιώθουν όλα τα μέλη σημαντικά, να έχουν την αίσθηση της συν-διαμόρφωσης, να λαμβάνουν αναγνώριση για όσα συνεισφέρουν.

Ουσιαστικά αυτό που χρειάζονται τα μέλη μιας ομάδας για να είναι παραγωγικά και να συνεργαστούν προς την επιτυχία είναι να εκφράζονται ελεύθερα, να ακούγονται, να διερευνούν με περιέργεια, να λένε την «αλήθεια» τους και να διασφαλίζεται η αίσθηση της εμπιστευτικότητας μεταξύ τους.

Η διαφορετικότητα ως υγιές αντίβαρο στην απειλή του «Groupthink»

Πόσες φορές σας έχει συμβεί να επικρατήσει στην ομάδα μια μοναδική άποψη – συνήθως ενός ισχυρού , επιδραστικού χαρακτήρα - ώστε όσοι δεν τη συμμερίζονται να περιθωριοποιούνται; Αυτές είναι οι περιπτώσεις της ενδοομαδικής πίεσης , όπου υπάρχει μια φαινομενική ψευδαίσθηση ομοφωνίας, απόρριψη ή μη ρεαλιστική αξιολόγηση άλλων εναλλακτικών λύσεων, άρνηση συνυπολογισμού σημαντικών πληροφοριών και υποτίμηση κινδύνου.

Τα καλά νέα είναι πως όσο πιο μεγάλη είναι η διαφορετικότητα στα προφίλ των μελών της ομάδας, τόσο θα μεγαλώνει και η πιθανότητα να ακουστούν διαφορετικές απόψεις μέσω της πολυφωνίας. Παράλληλα αυξάνονται οι πιθανότητες να μπούνε «λειτουργικά όρια» σε μέλη που «καπελώνουν» τη συζήτηση, να μπει «μέτρο», να γκρεμιστούν ανυποχώρητοι τοίχοι που κόβουν τη σύνδεση μεταξύ των μελών της ομάδας.

Ποια είναι η κοινή συνισταμένη στη διαφορετικότητα;

Η διαφορετικότητα στη σύνθεση των μελών βοηθά την ομάδα να βλέπει τον κόσμο και τις προκλήσεις μέσα από διαφορετικούς φακούς.

Η διαφορετικότητα καλλιεργεί την ενσυναίσθηση στα μέλη, συνδέει τους ανθρώπους σε έναν ισχυρό πολυμορφικό πυρήνα.

Σκεφτείτε, λοιπόν, σε ποιό βαθμό προσλαμβάνετε ανθρώπους με διαφορετικές οπτικές, διαφορετικά backgrounds, διαφορετική εργαλειοθήκη για την επίλυση προβλημάτων, συμπληρωματικές ικανότητες;

Με σημαία τη διαφορετικότητα, ας έχουμε ως κοινή συνισταμένη στο προφίλ των μελών της ομάδας την κατανόηση και η αποδοχή του οράματος, την ευθυγράμμιση με την κουλτούρα που δεν προϋποθέτει ωστόσο την ταύτιση. Αυτός είναι και ένας θεμελιώδης τρόπος για να προάγουμε την καινοτομία σε βασική αξία της ομάδας επί του πρακτέου. Να δημιουργήσουμε ένα περιβάλλον όπου οι άνθρωποι θα βγαίνουν από την ατομικότητά τους, θα συνδέονται φέρνοντας τα «δώρα» τους στο τραπέζι επειδή θα παρακινούνται από ένα ανώτερο κίνητρο, να συνεισφέρουν στο όραμα και στην ξεκάθαρα επικοινωνημένη αποστολή, την οποία κατανόησαν και αποδέχτηκαν εξ’αρχής.


elena-mitsimpona-1

Έλενα Μητσιμπόνα, PCC ICF

Managing Director Secret Key

e.mitsibona@secretkey.gr

read more ►
0 σχόλια

Η Αξία του Αυτοελέγχου,

 

Ποια είναι η αξία του αυτοελέγχου

Πότε ήταν η τελευταία φορά που μπήκατε στο πειρασμό να κάνετε κάτι που σε άλλη περίπτωση δεν θα επιχειρούσατε, όπως το να καταναλώσετε ένα μεγάλο κομμάτι γλυκό ή να καθίσετε μπροστά από τη τηλεόραση αντί να προτιμήσετε την φυσική άσκηση;

Ο παραδοσιακός τρόπος που πολλοί από μας σκέφτονται αυτές τις καταστάσεις αφορούν το γιν και γιαν ενός Δυαδικού μυαλού, όπου το ένα μέρος υποκινείται από τον πειρασμό και το άλλο από τον έλεγχο. Κάποιοι άλλοι ίσως θα το εξηγούσαν με βάση τις αντίρροπες δυνάμεις του «Εκείνο» και του «Υπερεγώ», κατά τη θεωρία του Φρόϋντ. Κάπου στο μυαλό όλων μας, αυτές οι δύο αντίπαλες δυνάμεις παλεύουν διαρκώς για το ποιός θα κυριαρχήσει και θα αποκτήσει τον έλεγχο της συμπεριφοράς μας.

Αυτός ο καθορισμός των δύο αντίρροπων δυνάμεων μέσα μας είναι επιτακτικός, επειδή τον αισθανόμαστε πραγματικό. Όλοι έχουμε βρεθεί στη κατάσταση να έχουμε «δύο νοητικές δυνάμεις», όπως για παράδειγμα όταν αναγκαζόμαστε να σηκωθούμε το πρωί με δυσκολία από το κρεβάτι για να πάμε για δουλειά, ενώ θα προσδοκούσαμε να παραμείνουμε λίγο ακόμη εκεί. Ωστόσο, όσο λογική και αν φαίνεται αυτή η θεωρία, στη πραγματικότητα δεν υφίσταται.  

Μια εναλλακτική εξήγηση της νοητικής πάλης ανάμεσα στον πειρασμό και τον έλεγχο είναι μια απλή σύγκριση μεταξύ των εναλλακτικών επιλογών από τις οποίες επιλέγεται τελικά εκείνη που έχει την μεγαλύτερη αξία.   Οι πειρασμοί αντλούν την αξία τους από την ηδονική ευχαρίστηση και την άμεση ικανοποίηση, 
ενώ ο αυτοέλεγχος την αντλεί από πιο αφηρημένα οφέλη αυτόαποτελεσματικότητας και την πρόοδο ως προς την επίτευξη του στόχου.
 
Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι ανταμοιβές, παρόλο που πηγάζουν από πολύ διαφορετικές πηγές, τόσο οι βραχυπρόθεσμες, και σταθερές ανταμοιβές του πειρασμού όσο και τα μακροπρόθεσμα, αφηρημένα οφέλη του αυτοελέγχου, θα μπορούσαν θεωρητικά να συγκριθούν επί ίσους όρους στις μονάδες της «αξίας». Το μόνο που χρειάζεται για να συγκρίνουμε όμοια πράγματα, είναι με κάποιο τρόπο να μετατρέψουμε τους διάφορους τύπους αμοιβής (όπως για παράδειγμα την ηδονική απόλαυση έναντι της αυτοαποτελεσματικότητας) σε μια κοινή νομισματική αξία.

Σε αυτό το σημείο εμπλέκεται η νευροεπιστήμη. Μία από τις σημαντικότερες ανακαλύψεις της τελευταίας δεκαετίας όσον αφορά τη λήψη αποφάσεων στο χώρο της νευροεπιστήμης, είναι ότι υπάρχει ένα κεντρικό σύστημα αξιών που εντοπίζεται κυρίως στο μεσοκοιλιακό προμετωπιαίο φλοιό ή ΜΠΦ. Μεγάλο μέρος αυτής της εργασίας έχει γίνει από μια ομάδα στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Καλιφόρνιας, με επικεφαλή τον Antonio Rangel, ο οποίος έχει επανειλημμένα διαπιστώσει ότι ο μεσοκοιλιακός προμετωπιαίο φλοιός κωδικοποιεί την υποκειμενική αξία αρκετών τύπων ανταμοιβών, και ότι η αξία που αντικατοπτρίζεται στον ΜΠΦ, συμβάλλει σημαντικά στην τελική λήψη αποφάσεων.

Μια άλλη κοινωνική νευροεπιστήμονας, η Jamil Zaki, έχει δείξει ότι η δραστηριότητα στον ΜΠΦ αντιπροσωπεύει την αξία του χρήματος, αλλά όπως είναι φυσικό με τρόπο που διαφέρει ανάλογα με το ποιος είναι ο αποδέκτης των χρημάτων. Όταν όλοι οι υπόλοιποι παράγοντες παραμένουν σταθεροί, το όριο της ενεργοποίησης στο ΜΠΦ ενός συμμετέχοντος είναι πολύ μικρότερο από ότι όταν αυτός είναι αποδέκτης. Και τα δύο αυτά είδη μελέτης εμπλέκουν το ΜΠΦ ως το τελικό προορισμό μιας νευρικής οδού που μετατρέπει διαφορετικές επιλογές  απόφασης σε μια κοινή μορφή αξίας.

Συνεπώς, αντι να πρόκειται για μια μάχη μεταξύ του πειρασμού και τη δύναμη της θέλησης, ο αυτοέλεγχος περιορίζει τα ερωτήματα στην ερώτηση της συγκριτικής αξίας των δύο επιλογών. Οι Rangel και Todd Hare παρουσίασαν ισχυρά αποδεικτικά στοιχεία για αυτή την άποψη, θέτοντας τα θεμέλια για τη κατανόηση του αυτοελέγχου όσον αφορά την αξία. Η υπέρβαση των πειρασμών, έχει να κάνει με την εκμάθηση της αξίας των μακροπρόθεσμων, αφηρημένων ανταμοιβών, σε σημείο που να είναι πιο σημαντικές από την αξία των βραχυπρόθεσμων, συγκεκριμένων ανταμοιβών. Όσον αφορά την επίτευξη του στόχου, το πιο άμεσο ερώτημα που καλούνται οι ειδικοί να απαντήσουν τώρα, αφορά τον τρόπο με τον οποίο θα προωθηθεί η αξία του αυτοελέγχου πάνω από το κρίσιμο σημείο. Η απάντηση εν ολίγοις είναι ο εαυτός και η αντίληψη που έχουμε για αυτόν. Πιο συγκεκριμένα, η απάντηση είναι η ταυτότητά ή αυτοαντίληψη, συμπεριλαμβανομένου και του ορισμού που δίνουμε σχετικά με το ποιοί είμαστε  και ποιοί θέλουμε να είμαστε. 
Σύμφωνα με μια κλασσική θεωρία των στόχων που διατύπωσαν οι Charles Carver και Michael Scheier, το να επιτύχουμε την επιθυμητή ταυτότητα είναι ένας από τους πολυτιμότερους στόχους διότι αντιπροσωπεύει τα υπέρτατα μακροπρόθεσμα κίνητρα που έχουμε θέσει. Μια άλλη θεωρητική προσέγγιση υποστηρίζει ότι η διαφορά ανάμεσα στο ποιοί είμαστε (πραγματικός εαυτός) και στο ποιοί θέλουμε να είμαστε (ιδανικός εαυτός), δημιουργεί συναισθήματα που κυμαίνονται από το φόβο και την δυσθυμία μέχρι τον ενθουσιασμό και την ικανοποίηση, τα οποία με τη σειρά τους καθορίζουν και καθοδηγούν πολλές φορές τη συμπεριφορά μας σε καθημερινή βάση. Και στις δύο αυτές θεωρητικές απόψεις, οι στόχοι που σχετίζονται με τη ταυτότητα αναμένονται να φέρουν υψηλό βαθμό αξίας επειδή ουσιαστικά αφορούν τον Εαυτό.

Οι έννοιες της ταυτότητας και της αξίας είναι επίσης συνυφασμένες με τη λειτουργία του εγκεφάλου. Η κοιλιακή περιοχή του προμετωπιαίου φλοιού, που συμμετέχει στον υπολογισμό και καθορισμό της κοινής αξίας, παρουσιάζει τη μεγαλύτερη δραστηριότητα. Σε ένα νευρωνικό επίπεδο, ο τρόπος που σκεφτόμαστε τη ταυτότητά μας μοιάζει πάρα πολύ με τον τρόπο που αναλογιζόμαστε την αξία.

Η εξαιρετικά κοινή εκπροσώπηση της ταυτότητας και της αξίας δεν αποτελεί μια εξελικτική σύμπτωση. Αντίθετα, η κοινή εκπροσώπηση εξυπηρετεί το τελικό σκοπό της προώθησης των στόχων που αφορούν την ταυτότητά μας – που είναι εξ ορισμού μακροπρόθεσμες και αφηρημένες –  με  υποκειμενική αξία, έτσι ώστε να μπορούν μερικές φορές να αντισταθμίσουν τη δυσανάλογη αξία των άμεσων πειρασμών στο “εδώ και τώρα”. Υπάρχουν κάποιες έμμεσες ενδείξεις για αυτή την άποψη, όπως το γεγονός ότι η σκέψη για τις βασικές αξίες μπορεί να αποτρέψει τη μείωση του αυτοελέγχου να εμφανίζεται κατ’επανάληψη (εξάντληση του «Εγώ»), αλλά μέχρι στιγμής τα αποτελέσματα αυτά είναι αμφισβητήσιμα.
 Ωστόσο, με βάση τα δεδομένα που παρέχονται από τον εγκέφαλο, μια υπόθεση είναι ότι η σκέψη για τις βασικές ιδέες (αυτοεπιβεβαίωση) είναι πιθανό να ενεργοποιήσει τη λειτουργία του προμετωπιαίου κοιλιακού φλοιού στη περιοχή που αφορά την αξία, η οποία με τη σειρά της ωθεί τις αποφάσεις μας ως προς μακροπρόθεσμους στόχους, που σχετίζονται με τον Εαυτό και όχι βραχυπρόθεσμους, παροδικούς πειρασμούς, που θα εξυπηρετούν μόνο την ηδονική ευχαρίστηση της δεδομένης στιγμής.

Αναδημοσίευση από Psychologynow.gr.  

read more ►
0 σχόλια

Η Επιτυχία ΘΕΛΕΙ Αγάπη,

 

Μπορεί ο φόβος της επιτυχίας να αποτελέσει εμπόδιο στη ζωή μας;

Όταν η επιθυμία για επιτυχία, συγκρούεται με το άγχος.

Ένα από τα πράγματα που δυσκολεύομαι να καταλάβω είναι ο φόβος που έχουμε για την επιτυχία. Γιατί φοβόμαστε την επιτυχία; Ο φόβος της αποτυχίας έχει ένα νόημα, καθώς κανένας δεν επιθυμεί να αποτύχει σε κανένα τομέα της ζωής του. Την επιτυχία όμως, για ποιο λόγο μπορεί κάποιος να την φοβάται;

Η επιτυχία είναι το επιθυμητό αποτέλεσμα σε όλα τα επίπεδα της ανθρώπινης ζωής, όπως οι σπουδές, η καριέρα και η προσωπική μας ζωή. Όλοι μας επιθυμούμε να πετύχουμε στη ζωή μας και οι γύρω μας αναμένουν την επιτυχία μας. Αλλά υπάρχει κάτι που μπορεί να ονομάζεται «υπερβολική επιτυχία»; Υπάρχει ένα επίπεδο επιτυχίας που θα προτιμούσαμε να μην κατορθώσουμε, λόγω του φόβου που μας προκαλεί;

Σύμφωνα με τους ψυχολόγους, υπάρχει ένα συγκεκριμένο είδος φόβου που σχετίζεται με την επιτυχία. Και όπως ακριβώς συμβαίνει και με το φόβο της αποτυχίας, πρόκειται για έναν πολύπλοκο φόβο με πολλαπλές όψεις. 

Μελέτες που έχουν διεξαχθεί στο χώρο των αθλητικών επιδόσεων, έχουν εντοπίσει πέντε κεντρικές ιδέες:

1. Κοινωνική και Συναισθηματική Απομόνωση

2. Αισθήματα ενοχής αναφορικά με την αυτοπεποίθηση

3. Φόβος συνειδητοποίησης της δυναμικής

4. Άγχος υπέρβασης της επίδοσης άλλων αθλητών

5. Πίεση για τη διατήρηση και αύξηση της επίδοσης


Η επιτυχία φέρει ευθύνες και όσο περισσότερες είναι αυτές, τόσο μεγαλύτερη είναι και η πίεση που ασκείται στο άτομο. Η επιτυχία, επίσης, σημαίνει περισσότερη δουλειά, καθώς αυξάνονται οι υποχρεώσεις και οι απαιτήσεις, το άτομο καλείται να μάθει περισσότερα πράγματα, να αντιμετωπίσει εμπόδια και να μειώσει το χρόνο και τις δραστηριότητες που το ευχαριστούν. Ο κίνδυνος της αποτυχίας αυξάνεται και οι επιπτώσεις της είναι σοβαρότερες. Για παράδειγμα, η μείωση της απόδοσης θα μπορούσε να είναι πολύ πιο δυσάρεστη για έναν άριστο παρά για ένα μέσο φοιτητή. Το να είσαι επιτυχημένος σημαίνει ότι είσαι ορατός από τους άλλους και κατ’ επέκταση ένας εύκολος στόχος για κριτική. Η πλειοψηφία των ανθρώπων, λόγου χάρη, ενδιαφέρεται περισσότερο για τις επιδόσεις ενός χρυσού ολυμπιονίκη παρά για κάποιον που δεν έχει κατακτήσει την πρώτη θέση. Περισσότερη προσοχή δίνεται στην απόδοση του Διευθύνοντος Συμβούλου μιας εταιρείας, παρά στην απόδοση των εκατοντάδων ή χιλιάδων υπαλλήλων της.

Ο φόβος της επιτυχίας αναφέρθηκε για πρώτη φορά στη ψυχαναλυτική βιβλιογραφία, και υπάρχουν διαφορετικοί τρόποι που μπορούμε να τον αξιοποιήσουμε και να τον αποτρέψουμε να γίνει εμπόδιο στην προσωπική μας ανάπτυξη.

1. Καλωσορίστε τις ευθύνες που έρχονται με την επιτυχία,  Σε πολλά πλαίσια, οι επιπρόσθετες ευθύνες αποτελούν ένα σημάδι εμπιστοσύνης και ικανότητας. Στον εργασιακό τομέα, η προαγωγή φέρει πάντα περισσότερες ευθύνες, όπως για παράδειγμα η διαχείριση περισσότερων ανθρώπων, η διαχείριση μεγαλύτερων λογαριασμών πελατών ή ανάληψη ενός πιο ενεργού ρόλου με σκοπό την ανάπτυξη του οργανισμού.  Οι επιπρόσθετες ευθύνες είναι ένδειξη της ικανότητας μας και της επιβεβαίωσης ότι τα έχουμε καταφέρει και έχουμε κερδίσει την εμπιστοσύνη των άλλων. Αντί να αποφεύγουμε την επιτυχία, είναι καλό να μάθουμε πώς μπορούμε να διαχειριστούμε την ανάληψη των ευθυνών που τη συνοδεύουν, καθώς είναι ο μόνος δρόμος για να οδηγηθούμε σε περισσότερες επιτυχίες που επιθυμούμε.

2. Να θυμάστε ότι δεν θα είστε μόνοι σας στη κορυφή,  Ένας από τους βασικότερους λόγους που αισθανόμαστε φόβο για την επικείμενη επιτυχία, είναι η μοναξιά που λένε ότι την συνοδεύει. Συχνά ακούμε τους άλλους να λένε «όσο πιο ψηλά φτάνεις, τόσο πιο μόνος είσαι». Ωστόσο, η άποψη αυτή δεν είναι ούτε αληθής ούτε υπονοεί ότι αν κάποιος που δεν βρίσκεται στην κορυφή, μπορεί να ξεφύγει από τη μοναξιά. Οι επιτυχημένοι άνθρωποι περιστοιχίζονται από άλλους ανθρώπους που θέλουν να μάθουν από αυτούς, να τους καθοδηγήσουν, να τους βοηθήσουν ή να επωφεληθούν από τη σχέση τους.

Αναμφισβήτητα, ο χρόνος εργασίας που απαιτείται για να επιτευχθεί και να διατηρηθεί ένα ορισμένο επίπεδο επιτυχίας είναι σημαντικός, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θα έχουμε κοινωνική ζωή. Αυτό που χρειάζεται για να παραμείνουμε συνδεδεμένοι με τους ανθρώπους στη ζωή μας, ενώ εργαζόμαστε για την επίτευξη των προσωπικών στόχων μας, είναι η πειθαρχία και ο καλός σχεδιασμός, δεξιότητες που είναι απαραίτητες, ούτως ή άλλως, για την επίτευξη οποιαδήποτε επιτυχίας.

3. Ιεραρχήστε τις προτεραιότητές σας,   Με την έλευση της επιτυχίας έρχεται και η πίεση για τη διατήρηση και διεύρυνσή της και στους υπόλοιπους τομείς της ζωής μας. Για παράδειγμα, αν είστε ένας καλός μαθητής, αναμένεται να μπείτε σε ένα πολύ καλό πανεπιστήμιο, να επιλέξετε ένα σοβαρό και σεβαστό επάγγελμα, να δημιουργήσετε μια επιτυχημένη καριέρα, να κερδίσετε πολλά χρήματα, να παντρευτείτε και να δημιουργήσετε μια οικογενειακή ζωή χωρίς προβλήματα.  Τι θα σκεφτούν όμως όλοι οι άλλοι αν εσείς αποφασίσετε να σπάσετε αυτή την αλυσίδα «επιτυχιών»; Η επίτευξη των υψηλών στόχων σας σε κάποιον τομέα της ζωής σας, που εσείς προσωπικά επιθυμείτε να επενδύσετε και να επιτύχετε, δεν σας υποχρεώνει να ξεπεράσετε τον εαυτό σας και στους υπόλοιπους τομείς.

Οι προτεραιότητες στη ζωή του κάθε ανθρώπου αλλάζουν ανάλογα με τη φάση ζωής που βρίσκεται και αν έχετε εργαστεί σκληρά για να επιτύχετε, έχετε κάθε δικαίωμα να κάνετε ένα βήμα πίσω και να ξεκουραστείτε ή ακόμα και να αλλάξετε πορεία και συνήθειες. Για παράδειγμα, πολλοί είναι εκείνοι που αποφασίζουν να αφήσουν την δουλειά τους και την καριέρα τους για να γίνουν γονείς. Αυτή είναι η προτεραιότητά τους σε αυτή τη φάση της ζωής τους.

Ο σκοπός σας λοιπόν δεν είναι να προσπαθείτε συνεχώς να εκπληρώσετε τις κοινωνικές συμβάσεις, στις οποίες τίποτα πραγματικά δεν σας δεσμεύει, αλλά να θέσετε τις προτεραιότητές σας με βάση τις ανάγκες σας και να είστε σε θέση να τις υποστηρίξετε.

4. Μείνετε επικεντρωμένοι στα οφέλη,  Τα μακροπρόθεσμα οφέλη υπερτερούν του βραχυπρόθεσμου κόστους που εμπεριέχει η επιτυχία. Η μεγαλύτερη ευθύνη θα μπορούσε να μεταφραστεί σε περισσότερο έλεγχο, ελευθερία, αναγνώριση, αυτονομία, χαρά. Επιπλέον, η ικανότητά σας για επίτευξη των στόχων σας θα μπορούσε να οδηγήσει στην οικοδόμηση μιας σταθερής εμπιστοσύνης και εκτίμησης του εαυτού σας. 

Σκεφτείτε την επιτυχία, όπως μια έντονη προπόνηση, η οποία μπορεί να σας φανεί επώδυνη λίγο πριν ξεκινήσετε, αλλά γνωρίζετε ότι τα μακροπρόθεσμα οφέλη για την υγεία και τη φυσική σας κατάσταση θα ξεπεράσουν αυτή τη σύντομη στιγμή φόβου.

Στην πραγματικότητα, το συναισθηματικό κόστος της μη επίτευξης των στόχων σας μπορεί να είναι υψηλότερο από την πίεση που βιώνετε για να ανταποκριθείτε και να διατηρήσετε αυτούς τους στόχους.

5. Να θυμάστε ότι η πρόοδος δεν είναι μια γραμμική διαδικασία,  Η πρόοδος στη ζωή δεν είναι μια απολύτως γραμμική διαδικασία, καθώς συμπεριλαμβάνει σκαμπανεβάσματα στην απόδοσή μας. Όπως είναι αναμενόμενο δεν γίνεται να σπάμε το ατομικό μας ρεκόρ, κάθε φορά που τρέχουμε σε έναν αγώνα. Δεν μπορεί να γίνει best seller κάθε βιβλίο που γράφουμε.

Ο Daniel Kahneman, στο βιβλίο του Thinking Fast and Slow, αναφέρεται στην οπισθοδρόμηση ως μέσο για να εξηγήσει γιατί υπάρχουν διακυμάνσεις στην απόδοσή μας. Οι προσπάθειές μας και τα αποτελέσματά μας μπορεί να μην είναι απόλυτα συσχετισμένα και γι’αυτό η απόδοσή μας είναι ασυνεπής σε διάφορες καταστάσεις, αλλά θα κινείται στον ίδιο μέσο όρο.

Επομένως, εάν είχατε μια περίοδο μεγάλης επιτυχίας, μην αποθαρρύνεστε αν η επόμενη περίοδος δεν είναι τόσο σπουδαία, γιατί στατιστικά, κάτι τέτοιο δεν θα μπορούσε να συμβεί. Η πρόοδος, από την άλλη πλευρά, σημαίνει ότι αυξάνεται ο μέσος όρος με την πάροδο του χρόνου. Γι’ αυτό, θα πρέπει να βλέπουμε τη μεγαλύτερη εικόνα, και να μην φοβόμαστε τα μικρά εμπόδια, λόγω ότι είναι εγγενή στη διαδικασία.

6. Να αναγνωρίζετε τα επιτεύγματα των άλλων,  Εάν ανησυχείτε ότι τα υψηλά σας επιτεύγματα μπορεί να επισκιάσουν τους ανθρώπους που κάποτε ήταν καθηγητές, μέντορες, σύμβουλοι σας ή τα είδωλά σας, είναι σημαντικό να τους γνωστοποιήσετε ότι υπήρξαν έμπνευση για εσάς και να τους δείξετε την ευγνωμοσύνη σας για αυτά που έχετε μάθει από αυτούς.

Μην αποφεύγετε να αποδίδετε εύσημα στους άλλους και να αναγνωρίζετε τους ανθρώπους που σας βοήθησαν στην πορεία της ζωής σας. Στις περισσότερες περιπτώσεις, θα τους κάνετε να αισθανθούν υπερηφάνεια. Και αν υπάρχουν μερικοί που, παρά τις ευχαριστίες σας, αισθάνονται αμήχανα γιατί η δική σας επιτυχία κατάφερε να ξεπεράσει τη δική τους, να θυμάστε ότι αυτό είναι δικό τους πρόβλημα, το οποίο καλούνται να διαχειριστούν, και όχι δικό σας.

7. Μην ορίζετε τον εαυτό σας από το αποτέλεσμα,  Τέλος, το πιο σημαντικό είναι ότι η πίεση αυξάνεται όταν εστιάζουμε περισσότερο στο αποτέλεσμα παρά στην προσπάθεια. Μερικές φορές, το κίνητρο για την επιτυχία μπορεί να είναι τόσο ισχυρό, ώστε να μας είναι δύσκολο να διαχωρίσουμε την επιτυχία από την αυτοαξία μας. Σε αυτή την περίπτωση, η πίεση να επιτύχουμε είναι υψηλή, και η επιτυχία μας καθορίζει.

Οι άνθρωποι που διαιρούν τον κόσμο σε νικητές και ηττημένους, απολαμβάνουν περισσότερο τη νίκη από το παιχνίδι και είναι πιθανό, αφενός, να αποφεύγουν τις προκλήσεις, που δεν προσφέρουν εγγύηση της επιτυχίας και αφετέρου να γίνονται σκληροί κριτές του εαυτού τους και των άλλων.

Η επιτυχία, ωστόσο, δεν είναι ένα μέσο για την προστασία του «εγώ». Δεν χρειάζεται να είμαστε νικητές για να είμαστε καλοί άνθρωποι. Αλλά αν θέλουμε να επιτύχουμε τους στόχους μας, θα πρέπει να ξέρουμε πώς να παίζουμε ένα καλό παιχνίδι, επειδή η προσπάθεια είναι εκείνη που θα καθορίσει το αποτέλεσμα. Και όσο εστιάζουμε στην προσπάθεια, μπορεί να έχουμε περισσότερο έλεγχο των αποτελεσμάτων, να μάθουμε περισσότερα για τον εαυτό μας και να μειώσουμε την πίεση που υπάρχει στην ανάγκη μας για επιτυχία.

Ανέφερα στην αρχή ότι δυσκολεύομαι να κατανοήσω την έννοια του φόβου της επιτυχίας. Τι νομίζετε ότι συμβαίνει πραγματικά; Φοβόμαστε την επιτυχία ή ανησυχούμε ότι δεν θα μπορέσουμε να τη διατηρήσουμε; Με άλλα λόγια, νομίζετε ότι ο φόβος της επιτυχίας είναι ένας πραγματικός φόβος ή είναι μια μεταμφιεσμένη έκδοση του φόβου της αποτυχίας;

apostolidoy anna

Πηγή: psychologytoday.com

Συγγραφέας: Theo Tsaousides Ph.D.

Απόδοση: Άννα Αποστολίδου, Ψυχολόγος

Επιμέλεια: PsychologyNow.gr

read more ►
0 σχόλια

Διαχειριστείτε τον αυτοέλεγχό σας,

 

Διαχειριστείτε τον αυτοέλεγχό σας για να επιτύχετε ακόμη και σε δραστηριότητες που δεν έχετε επιλέξει ή αντιπαθείτε αλλά πρέπει να φέρετε εις πέρας.

Ποιες στρατηγικές χρησιμοποιείτε για να ανταπεξέλθετε σε μια δύσκολη πρόκληση που δεν σας αρέσει, είτε πρόκειται για ένα τρέξιμο σε ένα λόφο ή ένα αγχωτικό τηλεφώνημα με το αφεντικό σας; Ίσως να θυμίζετε στον εαυτό σας το τι θα κερδίσετε μόλις ολοκληρωθεί η δραστηριότητα ή να αποσπάτε αλλού τη σκέψη και την προσοχή σας ή μήπως σκέφτεστε τα κακά πράγματα που θα συμβούν αν δεν το κάνετε τελικά;

Μία ομάδα ψυχολόγων με επικεφαλής τη Marie Hennecke στο Πανεπιστήμιο της Ζυρίχης, διενήργησε μία μελέτη που υποστηρίζει ότι είναι η πρώτη που ερευνά αυτές τις στρατηγικές τις οποίες οι άνθρωποι χρησιμοποιούν αυθόρμητα στην καθημερινή τους ζωή για να διαχειριστούν την επιμονή τους ώστε να υλοποιήσουν επιτυχημένα δραστηριότητες που κανονικά τους προκαλούν αποστροφή.

banner-desk

Το κύριο ενδιαφέρον των ερευνητών ήταν να δουν αν τα άτομα με ισχυρό αυτοέλεγχο διαφέρουν από άτομα με πιο αδύναμο αυτοέλεγχο, μέσω της χρήσης πιο αποτελεσματικών στρατηγικών. Στην πραγματικότητα, δεν συνέβη αυτό. Όντως κάποιες στρατηγικές ήταν πιο αποτελεσματικές από άλλες (προσφέροντας ελπίδες σε εμάς με ασθενέστερη βούληση, ότι μπορούμε εν τέλει να επωφεληθούμε από την υιοθέτηση τέτοιων στρατηγικών), αλλά η αυξημένη χρήση αποτελεσματικών στρατηγικών δεν εξηγούσε την επιμονή των ατόμων με ισχυρό αυτοέλεγχο, υποδεικνύοντας έτσι, όπως το έθεσαν οι ερευνητές, ότι οι στρατηγικές αυτοέλεγχου και αυτορρύθμισης αποτελούν ξεχωριστές διαδρομές για την καλή αυτορρύθμιση.

SelfControStrat esv

Ανάμεσα στους διάφορους τύπους δύσκολων προκλήσεων που δόθηκαν στους συμμετέχοντες, οι στρατηγικές που βρέθηκαν να συσχετίζονται με την επιτυχία ήταν:

1.Να σκεφτόμαστε τις θετικές συνέπειες της ολοκλήρωσης του έργου μας (αυτή ήταν και η πιο δημοφιλής στρατηγική)

2.Να πιστεύουμε ότι πλησιάζουμε προς το τέλος της εργασίας μας (η δεύτερη πιο δημοφιλής στρατηγική)

3.Η αυτοπαρακολούθηση της προόδου του στόχου

4.Η ρύθμιση των συναισθημάτων (π.χ. να καταβάλετε προσπάθεια να παραμείνετε σε καλή διάθεση).

Αντίθετα, η απόσπαση της προσοχής και σκέψης από την πρόκληση συνδέθηκε με λιγότερη επιτυχία – ίσως επειδή η απόσπαση μας κάνει να τείνουμε περισσότερο να ενδώσουμε στους πειρασμούς και να κάνουμε κάτι άλλο πιο ευχάριστο (σε αντίθεση με την έρευνα για τους ανθεκτικούς πειρασμούς, π.χ. στις κλασικές μελέτες του Marshmallow Test, στην οποία η απόσπαση της προσοχής ήταν αποτελεσματική).

Αυτά τα νέα ευρήματα έχουν κυρίως θεωρητικό ενδιαφέρον. Για παράδειγμα, μια υπερβολική εστίαση στα δυνητικά θετικά αποτελέσματα των προκλήσεων έχει προηγουμένως επισημανθεί στην έρευνα ως μη χρήσιμη προσέγγιση επειδή ενθαρρύνει την εξάρτηση από το λεγόμενο εξωγενές κίνητρο. Οι ψυχολόγοι έχουν υποστηρίξει προηγουμένως ότι είναι στην πραγματικότητα πιο πιθανό να επιτύχουμε τους στόχους μας, αν μπορούμε να βρούμε ευχαρίστηση στη διαδικασία (εγγενές κίνητρο).



Η Hennecke και οι συνεργάτες της εξέφρασαν την υπόθεση ότι ίσως ο βασικός παράγοντας εδώ είναι αν βρίσκουμε την πρόκληση ευχάριστη ή εγγενώς αποτρεπτική – αν ισχύει το τελευταίο τότε ίσως η εστίαση στα θετικά αποτελέσματα, μπορεί να είναι μία αποτελεσματική στρατηγική. Εν τω μεταξύ, η αυτοπαρακολούθηση της προόδου είναι καθιερωμένη ως μία αποτελεσματική στρατηγική αυτοέλεγχου. Από την άλλη πλευρά, οι ερευνητές ανέφεραν ότι η στρατηγική σκέψης “πλησιάζω προς το τέλος της δραστηριότητας”, ενώ είναι πολύ δημοφιλής εδώ, δεν έχει μελετηθεί μέχρι τώρα.             Επιστρέφοντας στον κύριο στόχο της Hennecke και των συναδέλφων της – αν τα άτομα με ισχυρότερο αυτοέλεγχο χρησιμοποιούν πιο αποτελεσματικές στρατηγικές – η απάντηση είναι ναι. Δύο από τις αποτελεσματικές στρατηγικές που αναδύθηκαν από την έρευνα, χρησιμοποιήθηκαν συχνότερα από τους συμμετέχοντες με ισχυρότερο αυτοέλεγχο: η εστίαση στις θετικές συνέπειες και η ρύθμιση των συναισθημάτων (όπως και μια τρίτη στρατηγική – ο καθορισμός στόχων – αν και αυτή η στρατηγική δεν συσχετίστηκε με μεγαλύτερη επιτυχία).

Βασικά, όμως, η μεγαλύτερη χρήση αυτών των δύο αποτελεσματικών στρατηγικών δεν εξηγούσε γιατί τα άτομα με ισχυρό αυτοέλεγχο τείνουν να έχουν μεγαλύτερη επιτυχία σε δυσφορικές δραστηριότητες. Οι ψυχολόγοι αναφέρουν ότι πιθανώς οι πιο αυτοματοποιημένες ατομικές διαδικασίες που μπορεί οι άνθρωποι να μην είναι σε θέση να αναφέρουν ρητά, μπορεί να εξηγήσουν καλύτερα τις μεμονωμένες διαφορές στον αυτοέλεγχο.

Οι περιορισμοί των ευρημάτων περιλαμβάνουν την εξάρτηση από τις ίδιες τις εκτιμήσεις των συμμετεχόντων για την επιτυχία τους στην εμμονή και ότι το κύριο δείγμα της μελέτης ήταν φοιτητές για τους οποίους η φύση των καθημερινών προκλήσεων είναι πιθανώς διαφορετική από εκείνη των μη φοιτητών. Ωστόσο, η έρευνα αυτή ανοίγει νέους ορίζοντες. Όπως ανέφερε η Hennecke τα ευρήματά μας προωθούν μια πιο ολοκληρωμένη κατανόηση της επιτυχίας και της αποτυχίας της αυτορρύθμισης κατά τις καθημερινές προσπάθειες των ανθρώπων να διαχειριστούν την επιμονή τους κατά τη διάρκεια δραστηριοτήτων που βρίσκουν δύσκολες ή ακόμη και δυσφορικές.


Πηγή: Doing Despite Disliking: Self‐regulatory Strategies in Everyday Aversive Activities, European Journal of Personality

Απόδοση – Επιμέλεια: PsychologyNow.gr.

read more ►
0 σχόλια

Τι Είναι Αρχές και Τι Είναι Αξίες;

26/3/26

  Τι Είναι Αρχές και Τι Είναι Αξίες;

Αρχές: Οι Κώδικες της Κοινωνικής Συμβίωσης

Φανταστείτε ότι ταξιδεύετε από τη Νότια Ιταλία στη Σκανδιναβία. Σε κάθε χώρα θα συναντήσετε διαφορετικούς κώδικες συμπεριφοράς: πότε είναι κατάλληλο να μιλάτε δυνατά, πώς χαιρετάτε έναν άγνωστο, τι θεωρείται ευγένεια στο τραπέζι. Αυτοί οι κώδικες είναι οι αρχές, κανόνες που λειτουργούν μέσα σε συγκεκριμένα χωρικά και χρονικά πλαίσια.


Οι αρχές έχουν τρία βασικά χαρακτηριστικά που τις καθιστούν θεμελιωδώς διαφορετικές από τις αξίες:

Χωρικός Προσανατολισμός και Πλαισιακή Εξάρτηση: Οι αρχές χρειάζονται ένα συγκεκριμένο πλαίσιο για να λειτουργήσουν. Αυτό που είναι αρχή σε μια κοινωνία μπορεί να είναι εντελώς άσχετο ή ακόμα και επιβλαβές σε μια άλλη. Από νευροεπιστημονική σκοπιά, η εγκεφαλική επεξεργασία των αρχών ενεργοποιεί κυρίως περιοχές που σχετίζονται με την κοινωνική συμμόρφωση και τον έλεγχο συμπεριφοράς, όπως ο προμετωπιαίος φλοιός.

Ιεραρχική Δομή: Σε αντίθεση με τις αξίες, οι αρχές εμφανίζουν σαφή ιεραρχική διάταξη. Όταν δύο αρχές έρχονται σε σύγκρουση, μπορούμε να καθορίσουμε ποια υπερτερεί. Για παράδειγμα, σε μια κοινωνία η αρχή της νομιμότητας μπορεί να υπερτερεί της αρχής της οικογενειακής πίστης.

Αυθαίρετη Φύση: Η αυθαιρεσία των αρχών δεν υποδηλώνει ανωριμότητα αλλά πρακτικότητα. Αποτελούν εργαλεία κοινωνικής οργάνωσης που εξυπηρετούν τη συνοχή και τη λειτουργικότητα του συλλογικού σώματος.

Αξίες: Οι Παγκόσμιοι Φάροι της Ανθρωπότητας

Τώρα φανταστείτε κάτι διαφορετικό. Φανταστείτε έναν άνθρωπο που ρισκάρει τη ζωή του για να σώσει ένα άγνωστο παιδί από τη φωτιά. Αυτή η πράξη θα είχε ακριβώς την ίδια αξία και νόημα είτε συνέβαινε στην αρχαία Αθήνα, είτε στο σημερινό Τόκιο, είτε θα συμβεί σε έναν άγνωστο πλανήτη σε χίλια χρόνια. Αυτό είναι η αξία, κάτι που υπερβαίνει τα όρια του χώρου και του χρόνου.

Οι αξίες διακρίνονται από τα εξής χαρακτηριστικά:

Διαχρονικότητα και Καθολικότητα: Η αγάπη, η δικαιοσύνη, η αλήθεια, η ομορφιά, αυτές οι θεμελιώδεις ανθρώπινες εμπειρίες παραμένουν σταθερές ανεξάρτητα από το πολιτισμικό πλαίσιο. Νευρολογικά, η επεξεργασία των αξιών ενεργοποιεί το σύστημα ανταμοιβής του εγκεφάλου και περιοχές που σχετίζονται με τη βαθιά συναισθηματική επεξεργασία.

Απουσία Ιεραρχίας: Αυτό είναι ίσως το πιο εκπληκτικό χαρακτηριστικό των αξιών. Δεν μπορούμε να πούμε ότι η φιλία είναι 'μεγαλύτερη' από τον έρωτα ή η δικαιοσύνη 'σημαντικότερη' από την ομορφιά. Όταν κάποιος σας λέει 'σ'αγαπάω' και εσείς ρωτάτε 'πόσο;', κάνετε το μοιραίο λάθος να μετατρέπετε την αξία σε αρχή.

Το Κλασσικό Παράδειγμα: Αντιγόνη εναντίον Κρέοντα

Για να κατανοήσουμε πλήρως αυτή τη διάκριση, ας επιστρέψουμε σε έναν από τους πιο διαχρονικούς μύθους της ανθρωπότητας. Στην τραγωδία του Σοφοκλή, η Αντιγόνη αντιμετωπίζει τον βασιλιά Κρέοντα που έχει απαγορεύσει την ταφή του αδερφού της. Ο Κρέων εκπροσωπεί τις αρχές: τη νομιμότητα, την πολιτική τάξη, τους κανόνες που διατηρούν την κοινωνική σταθερότητα. Η Αντιγόνη εκπροσωπεί τις αξίες: την οικογενειακή αγάπη, την ευσέβεια, το σεβασμό προς τους νεκρούς.

Το συγκλονιστικό μήνυμα της τραγωδίας είναι ότι ποτέ μια αρχή δεν μπορεί να ανατρέψει μια αξία. Όσο ισχυρός κι αν είναι ο Κρέων, όσο λογικοί κι αν είναι οι νόμοι του, δεν μπορεί να ακυρώσει την αξία της φιλαδελφίας της Αντιγόνης. Αυτή η σύγκρουση δεν είναι περιστασιακό γεγονός αλλά αρχέτυπη δυναμική που επαναλαμβάνεται σε κάθε εποχή και πολιτισμό.

Η Ψυχολογία της Επιλογής: Άνθρωπος ή Άτομο;

Κάθε άτομο αντιμετωπίζει καθημερινά αυτή τη θεμελιώδη επιλογή: να λειτουργήσει ως φορέας καθολικών ανθρώπινων αξιών ή ως συμβατό μέλος ενός τοπικού κοινωνικού σχηματισμού. Αυτή η επιλογή επηρεάζει την ταυτότητα, την αυτοαντίληψη και τις διαπροσωπικές σχέσεις.

Η προσήλωση στις αξίες απαιτεί μεγαλύτερη ψυχική ενέργεια και συχνά οδηγεί σε κοινωνική τριβή. Αντίθετα, η τήρηση των αρχών προσφέρει κοινωνική αποδοχή και ψυχική ευκολία, αλλά μετατρέπει τον άνθρωπο από δημιουργό της ύπαρξής του σε καταναλωτή προκατασκευασμένων σχημάτων συμπεριφοράς.

Εδώ φτάνουμε στον πυρήνα του διλήμματος: στο πλαίσιο της ανθρωπότητας ζούμε, στο πλαίσιο της κοινωνίας επιβιώνουμε. Μερικές φορές φαίνεται απαραίτητο να επιβιώσουμε. Το θέμα είναι αν θα μπορέσουμε ποτέ να ζήσουμε.

Αν θέλουμε να ζήσουμε πραγματικά, αυτό γίνεται μόνο με τις αξίες. Αν θέλουμε απλώς να υπάρχουμε και να επιβιώνουμε, τότε αυτό γίνεται με τις αρχές. Υπάρχει μία δυσκολία: οι αξίες είναι δύσκολες γιατί έχουν αυτή την παγκοσμιότητα, οι αρχές είναι εύκολες γιατί έχουν αυτήν την τοπικότητα.

Η Παθολογία του Συμβιβασμού

Όταν το άτομο προσπαθεί να εξισορροπήσει μεταξύ αξιών και αρχών χωρίς σαφή κριτήρια, δημιουργείται εσωτερική διάσπαση. Το άτομο θα ήθελε ιδανικά να λειτουργήσει σε ένα άλλο πλαίσιο, όμως ο ρεαλισμός το αποτρέπει. Προσπαθεί να πείσει τον εαυτό του ότι πρέπει να αλλάξει το σύστημα, όμως δεν το πιστεύει και αναγκαστικά καταρρέει.  Αυτή η διάσπαση εκδηλώνεται ως γνωστική δυσαρμονία, συναισθηματική αστάθεια και συμπεριφορική ασυνέπεια. Ο συμβιβασμός του ατόμου προκαλεί τη διάσπαση του χαρακτήρα του.  Μετά την προσωπική του αποτυχία, το διασπασμένο άτομο θέλει να παρασύρει και άλλους για να μην είναι μόνο του. Έτσι δημιουργεί την έννοια της 'παρέας', η οποία αποτελεί τον μικρόκοσμό του όπου επιτέλους ζει ευτυχισμένο διότι κανείς δεν το αμφισβητεί πια. Αυτές οι 'παρέες' λειτουργούν ως μικρόκοσμοι όπου η εσωτερική σύγκρουση μετριάζεται μέσω της συλλογικής επιβεβαίωσης. Έχει βρει μια τυπική ισορροπία η οποία είναι σταθερή, αλλά στερείται αυθεντικότητας.

Νευροεπιστημονικές Διαστάσεις της Ηθικής Απόφασης, 

Έρευνες στη νευροηθική αποκαλύπτουν ότι οι αποφάσεις που βασίζονται σε αξίες ενεργοποιούν διαφορετικά νευρικά δίκτυα από αυτές που βασίζονται σε κοινωνικές αρχές. Οι αξιακές αποφάσεις συνδέονται με τον μεσοκοιλιακό προμετωπιαίο φλοιό (ventromedial prefrontal cortex) and τον οπίσθιο φλοιό του προσαγωγίου (posterior cingulate cortex), περιοχές που σχετίζονται με την προσωπική σημασία και την αυτό-αναφορά. 

Η επαναλαμβανόμενη επιλογή αξιών έναντι αρχών ενδυναμώνει συγκεκριμένα νευρικά μονοπάτια, διαμορφώνοντας μακροπρόθεσμα τη δομή του εγκεφάλου και τη συμπεριφορά. Αυτή η νευροπλαστικότητα της ηθικής δείχνει ότι οι επιλογές μας δεν είναι απλώς φιλοσοφικές, αλλάζουν κυριολεκτικά τον εγκέφαλό μας.  Η επιλογή αξιών σε περιβάλλον που προωθεί αρχές δημιουργεί χρόνιο στρες. Ωστόσο, αυτό το στρες συχνά οδηγεί σε αυξημένη νευροπλαστικότητα και ανθεκτικότητα. Άτομα που λειτουργούν κυρίως με βάση τις αξίες εμφανίζουν αυξημένη δραστηριότητα στο default mode network, το οποίο συνδέεται με δημιουργική σκέψη και εσωτερικά κίνητρα.  Το 'στρες της αυθεντικότητας' ενεργοποιεί τον άξονα υποθάλαμος-υπόφυση-επινεφρίδια (HPA axis), αλλά με τρόπο διαφορετικό από το συμβατικό στρες. Ενώ το στρες της συμμόρφωσης τείνει να είναι χρόνιο και καταστροφικό, το στρες της αξιακής επιλογής είναι περισσότερο επεισοδιακό και συχνά συνοδεύεται από την απελευθέρωση νευροδιαβιβαστών όπως η ντοπαμίνη και η σεροτονίνη, που σχετίζονται με την αίσθηση νοήματος και ικανοποίησης.

Μελέτες δείχνουν ότι άτομα που ζουν σύμφωνα με τις αξίες, παρουσιάζουν αυξημένη παραγωγή του νευροτροφικού παράγοντα BDNF (Brain-Derived Neurotrophic Factor), ο οποίος προάγει τη νευρογένεση και τη συναπτική πλαστικότητα. Αυτό εξηγεί γιατί η αυθεντική ζωή, παρά τις δυσκολίες της, οδηγεί συχνά σε μεγαλύτερη δημιουργικότητα και γνωστική ευελιξία. 

Το Εκπαιδευτικό Σύστημα ως Μηχανισμός Αναπαραγωγής

Αξίες ή Αρχές; Η επιλογή που καθορίζει αν θα ζήσεις ή απλώς θα επιβιώσειςΤο εκπαιδευτικό σύστημα, όπως διαμορφώνεται από τις κοινωνικές ανάγκες, στοχεύει στην παραγωγή ατόμων που θα ενσωματωθούν αρμονικά στις υπάρχουσες δομές. Αυτό σημαίνει έμφαση στις αρχές παρά στις αξίες, στη συμμόρφωση παρά στη δημιουργικότητα.

Δεν είναι δύσκολο να φανταστούμε ποιες μπορεί να είναι οι προσδοκίες αυτής της εκπαίδευσης: δεν πρέπει να παράγει στοχαστές διότι θέτει σε κίνδυνο το όλο σύστημα. Δεν πρέπει να παράγει διαφοροποιήσεις διότι η ομοιογενής μάζα ελέγχεται πιο εύκολα. Δεν πρέπει η εκπαίδευση του συστήματος να αναδεικνύει την ανθρωπιά του ανθρώπου. 

Ωστόσο, υπάρχουν εκείνες οι οντότητες που θα μπορούσαμε να ονομάσουμε 'χαμαιλέοντες' και 'ιππόκαμπους', προσαρμοστικούς στοχαστές και φύλακες της διαχρονικής μνήμης που αδυνατούν να ενσωματωθούν πλήρως στο σύστημα. Οι χαμαιλέοντες, με την ικανότητά τους να προσαρμόζονται στο περιβάλλον χωρίς να χάνουν την ουσία τους, και οι ιππόκαμποι, ως φορείς της συλλογικής μνήμης των διαχρονικών αξιών, αποτελούν τις αντιστασιακές δυνάμεις που διατηρούν ζωντανή τη σύνδεση με την καθολική ανθρώπινη εμπειρία.

Η παρουσία τους αποκαλύπτει τις αντιφάσεις και τις ελλείψεις του κοινωνικού σχηματισμού. Οι χαμαιλέοντες προσαρμόζονται τακτικά στις εκάστοτε κοινωνικές απαιτήσεις, αλλά διατηρούν αμετάβλητο τον αξιακό τους πυρήνα. Οι ιππόκαμποι φέρουν τη μνήμη των διαχρονικών αληθειών, θυμίζοντας σε κάθε εποχή τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος πέρα από τις παροδικές κοινωνικές συμβάσεις.

Αυτές οι οντότητες δεν μπορούν να εξουδετερωθούν μέσω των συνήθων μηχανισμών κοινωνικού ελέγχου, καθώς η αξιακή τους βάση τις καθιστά ανεξάρτητες από τοπικές κοινωνικές πιέσεις. Η μνήμη των ιπποκάμπων τους συνδέει με το σύνολο της ανθρωπότητας διαχρονικά, ενώ η προσαρμοστικότητα των χαμαιλεόντων τους επιτρέπει να επιβιώνουν χωρίς να προδίδουν την αυθεντικότητά τους. Είναι ανεξάρτητες και σχετίζονται μόνο με την ανθρωπότητα. 

Η Κρίση των Αρχών, όχι των Αξιών

Ένα από τα πιο σημαντικά συμπεράσματα που προκύπτουν είναι ότι σήμερα δεν έχουμε κρίση αξιών, έχουμε κρίση αρχών. Νομίζουμε πως έχουμε κρίση αξιών γιατί κάνουμε το λάθος να μετατρέπουμε την αξία σε αρχή. Όταν προσπαθούμε να βάλουμε ποσότητα στην αξία, την μεταβάλλουμε σε αρχή.

Αυτή η τάση προς την ποσοτικοποίηση εκδηλώνεται παντού: μετράμε την αγάπη σε χρόνια σχέσης, τη φιλία σε συχνότητα επικοινωνίας, την επιτυχία σε οικονομικά μεγέθη. Μετατρέπουμε τη γνώση σε βαθμούς, τη σοφία σε τίτλους, τη δημιουργικότητα σε metrics. Όταν ρωτάμε 'πόσο αγαπάς;' αντί για 'πώς αγαπάς;', διαπράττουμε μια πνευματική παραχάραξη που καταστρέφει την ουσία αυτού που θέλουμε να κατανοήσουμε.

Η σύγκρουση που βιώνουμε δεν είναι μεταξύ διαφορετικών γενεών, αλλά μεταξύ της ποιότητας και της ποσότητας, μεταξύ της εξουσίας των διπλωμάτων και της ουσίας των γνώσεων.

Βιώνουμε την τυραννία των μετρήσιμων στόχων όπου οι θεσμοί χάνουν την αυθεντικότητά τους. Το πανεπιστήμιο από ναό σοφίας γίνεται εργοστάσιο διπλωμάτων, η ιατρική από θεραπευτική σχέση γίνεται μηχανιστική εφαρμογή πρωτοκόλλων. Δεν χρειαζόμαστε νέες αξίες, αυτές είναι διαχρονικές. 

Χρειαζόμαστε αρχές που θα υπηρετούν τις αξίες, όχι που θα τις αντικαθιστούν.


Πρακτικές Συνέπειες: Η Επιλογή της Ζωής, Εργαλεία Αυτο-αναγνώρισης

Η δημιουργία αξιακής συνείδησης απαιτεί την ανάπτυξη τεχνικών που βοηθούν τα άτομα να διακρίνουν πότε λειτουργούν με βάση αρχές και πότε με βάση αξίες. Αυτό περιλαμβάνει ασκήσεις εσωτερικής διερεύνησης, πρακτικές συνειδητότητας και μεθόδους αξιακής αποκρυστάλλωσης.

Χρειάζεται να μάθουμε να αναγνωρίζουμε τη διαφορά,

 μεταξύ του 'τι πρέπει να κάνω' (αρχές) και του 'τι νιώθω ότι είναι σωστό' (αξίες). Αυτή η αναγνώριση είναι το πρώτο βήμα προς την αυθεντική ζωή.

Η πρακτική της σιωπής γίνεται εδώ θεμελιώδης: στις στιγμές άγχους και αβεβαιότητας, η παύση και η εσωτερική ακρόαση αποκαλύπτουν τη διαφορά μεταξύ της φωνής του φόβου που επαναλαμβάνει κοινωνικές προσδοκίες και της φωνής της σοφίας που γνωρίζει την αλήθεια. Η καλλιέργεια αυτής της διάκρισης απαιτεί υπομονή και τόλμη, καθώς συχνά η αξιακή φωνή μιλάει σιγανότερα από τον κραυγαλέο θόρυβο των κοινωνικών επιταγών. 

Ωστόσο, όσο περισσότερο ασκούμαστε στην αναγνώρισή της, τόσο πιο καθαρή γίνεται η καθοδήγησή της στη ζωή μας.


Η Στρατηγική της Ισορροπίας

Δεν πρόκειται για τον παντελή απορρίψιμο των αρχών. Οι αρχές είναι απαραίτητες για την κοινωνική συνοχή και λειτουργικότητα. Το ζητούμενο είναι να μάθουμε να τις χρησιμοποιούμε ως εργαλεία χωρίς να τις μετατρέπουμε σε δεσμά.

Η πρόκληση είναι να αναπτύξουμε άτομα που μπορούν να λειτουργούν αποτελεσματικά στην κοινωνία διατηρώντας παράλληλα την αξιακή τους ακεραιότητα.Αυτή η ισορροπία απαιτεί την ανάπτυξη αυτού που θα μπορούσαμε να ονομάσουμε 'συνειδητή προσαρμογή', την ικανότητα να συμμετέχουμε στις κοινωνικές διεργασίες χωρίς να χάνουμε την εσωτερική μας πυξίδα. Σημαίνει να μπορούμε να φοράμε τη 'μάσκα' της κοινωνικής συμπεριφοράς όταν χρειάζεται, γνωρίζοντας όμως πάντοτε ότι είναι μάσκα και όχι το πραγματικό μας πρόσωπο.

 Η τέχνη βρίσκεται στο να συμμορφωνόμαστε στα αναγκαία χωρίς να συμφωνούμε με τα περιττά, διατηρώντας έτσι την ελευθερία μας μέσα στους περιορισμούς της κοινωνικής ζωής.


Συμπέρασμα: Η Μεγάλη Επιλογή

Η διάκριση μεταξύ αξιών και αρχών δεν είναι ακαδημαϊκή άσκηση αλλά υπαρξιακή αναγκαιότητα. Σε έναν κόσμο που όλο και περισσότερο τυποποιεί και ομογενοποιεί την ανθρώπινη εμπειρία, η διατήρηση της σύνδεσης με τις καθολικές ανθρώπινες αξίες αποτελεί πράξη αντίστασης και αυτοδιάσωσης. Κάθε μέρα, σε κάθε απόφαση, καλούμαστε να επιλέξουμε: θέλουμε να είμαστε άτομο της κοινωνίας ή άνθρωπος της ανθρωπότητας; Η απάντηση σε αυτή την ερώτηση θα καθορίσει όχι μόνο τη διαδρομή της ζωής μας, αλλά και το είδος του κόσμου που θα κληρονομήσουμε στις επόμενες γενιές. Η επιλογή μεταξύ αξιών και αρχών είναι η επιλογή μεταξύ ζωής και επιβίωσης, μεταξύ αυθεντικότητας και συμβατότητας, μεταξύ ελευθερίας και δουλείας. Και αυτή η επιλογή, όπως τονίζεται, παραμένει πάντα δική μας.


Στο τέλος, η ελευθερία μας βρίσκεται στο γεγονός ότι μπορούμε πάντοτε να επιλέξουμε. Το ερώτημα είναι: τι θα επιλέξετε εσείς;


Αναδημοσίευση από braininggr

read more ►
0 σχόλια

Η επιλογή άτομα της κοινωνίας, άνθρωποι της ανθρωπότητας,

25/3/26

 

Αξίες vs Αρχές: Η Διάκριση που Καθορίζει την Ύπαρξη,

Τι μας καθοδηγεί στη ζωή; Οι κοινωνικές προσδοκίες ή η εσωτερική μας αλήθεια; Η διάκριση ανάμεσα στις αρχές και τις αξίες αποκαλύπτει αν ζούμε με αυθεντικότητα ή συμμορφωνόμαστε μηχανικά στους κανόνες του περιβάλλοντός μας. Οι αρχές μάς προσφέρουν ασφάλεια και αποδοχή, όμως συχνά μας περιορίζουν. Οι αξίες, αντίθετα, αποτελούν καθολικά σημεία αναφοράς που δίνουν νόημα στις πράξεις μας, ακόμα κι όταν αυτές μάς φέρνουν σε ρήξη με το σύνολο. Οι επιλογές μας δεν είναι απλώς φιλοσοφικές: καθορίζουν τον τρόπο που αισθανόμαστε, σχετιζόμαστε και υπάρχουμε. Όσο περισσότερο ζούμε σύμφωνα με τις αξίες μας, τόσο περισσότερο καλλιεργούμε την εσωτερική μας δύναμη, την ανθεκτικότητα και τη δημιουργικότητά μας. Αν θέλουμε να υπάρχουμε απλώς, μπορούμε να υπακούμε. Αν όμως θέλουμε να ζήσουμε με πληρότητα, χρειάζεται να αφουγκραστούμε εκείνη τη σιωπηλή φωνή μέσα μας που γνωρίζει το σωστό. Η επιλογή είναι δική μας. Τι επιλέγουμε; Να είμαστε άτομα της κοινωνίας ή άνθρωποι της ανθρωπότητας;

Στην καρδιά κάθε ανθρώπινης απόφασης βρίσκεται μια θεμελιώδης ερώτηση: Τι με καθοδηγεί; Οι κοινωνικές προσδοκίες και οι αποδεκτές συμπεριφορές, ή κάτι πιο βαθύ που υπερβαίνει τα όρια του χώρου και του χρόνου;

Αν σταματήσετε για μια στιγμή και σκεφτείτε τις σημαντικότερες αποφάσεις της ζωής σας, θα ανακαλύψετε κάτι εκπληκτικό: όλες οι επιλογές σας ακολουθούν δύο διαφορετικά είδη οδηγών. Κάποιες φορές ενεργείτε σύμφωνα με αυτό που 'πρέπει να κάνετε', αυτό που αναμένει η κοινωνία, η οικογένεια, το επαγγελματικό σας περιβάλλον. Άλλες φορές ενεργείτε από κάτι βαθύτερο, κάτι που νιώθετε ότι είναι απόλυτα σωστό, ανεξάρτητα από το τι θα πει ο κόσμος.

Αυτή η διάκριση δεν είναι απλώς φιλοσοφική πολυτέλεια, είναι η πυξίδα που καθορίζει αν θα ζήσουμε αυθεντικά ως άνθρωποι ή θα περιοριστούμε στο ρόλο του 'συμβατού ατόμου'.


Πίνακας Περιεχομένων

Το Μυστήριο της Διάκρισης: Τι Είναι Αρχές και Τι Είναι Αξίες;

Αρχές: Οι Κώδικες της Κοινωνικής Συμβίωσης

Αξίες: Οι Παγκόσμιοι Φάροι της Ανθρωπότητας

Το Κλασσικό Παράδειγμα: Αντιγόνη εναντίον Κρέοντα

Η Ψυχολογία της Επιλογής: Άνθρωπος ή Άτομο;

Η Παθολογία του Συμβιβασμού

Νευροεπιστημονικές Διαστάσεις της Ηθικής Απόφασης

Το Εκπαιδευτικό Σύστημα ως Μηχανισμός Αναπαραγωγής

Η Κρίση των Αρχών, όχι των Αξιών

Πρακτικές Συνέπειες: Η Επιλογή της Ζωής

Συμπέρασμα: Η Μεγάλη Επιλογή


Αναδημοσίευση από braining gr


read more ►
0 σχόλια

Οι Ηθικές Πράξεις μεταφράζονται σε μια ζωή με νόημα,

 

«Βάλτε πρώτα τις δικές σας ανάγκες», ή «να βεβαιωθείτε ότι έχετε ό,τι χρειάζεστε, και στη συνέχεια, ανησυχείστε για τους άλλους». Ωστόσο, η επιστημονική έρευνα δείχνει ότι αυτός δεν μπορεί να είναι ο καλύτερος τρόπος αν θέλετε να πετύχετε μία ζωή με νόημα.


Δεν εννοείται βέβαια η αυτο-ταπεινωτική παραμέληση ή να στερήσετε από τον εαυτό σας σχέδια και αγαθά που απειλούν την ευημερία σας. Αντίθετα, όταν ένας άνθρωπος ενεργεί συνεχώς με άξονα τα δικά του εγωιστικά κίνητρα, πάνω στα οποία ιεραρχεί τις ανάγκες του πριν από τους άλλους, δεν είναι η καλύτερη επιλογή για μια ουσιαστική ζωή με νόημα.

Οι καθημερινές Ηθικές Πράξεις μεταφράζονται σε μια ζωή γεμάτη νόημα

Μια ευρεία ποικιλία ερευνών προτείνει τα ακόλουθα: η τοποθέτηση των ανάγκων των άλλων πριν από τις προσωπικές, παρέχει στους ανθρώπους μια αίσθηση νοήματος και σκοπού.

banner-desk

Κατ΄αρχάς, ερευνητές, όπως ο Στέγκερ και οι συνεργάτες του, έχουν βρει ερευνητικές αποδείξεις σε μια μελέτη που ονομάζεται «Κάνε το Καλό- Νιώσε Καλά». Όταν οι άνθρωποι βοηθούν τους άλλους, αισθάνονται πιο ευτυχισμένοι. Επίσης, οι ευτυχισμένοι άνθρωποι τείνουν να είναι πιο εξυπηρετικοί (Steger, Kashdan, & Oishi, 2008). Έτσι, υπάρχει ένας κύκλος μεταξύ της Αλληλεγγύης και της Ευτυχίας. Ωστόσο, η ευτυχία είναι διαφορετική από το νόημα της ζωής, αλλά μια τέτοια έρευνα δεν παύει να είναι Ελπιδοφόρα.


Δεύτερον, μια μελέτη μεγάλης κλίμακας, υπό τον Χόφμαν, μελέτησε περισσότερους από χίλιους ενήλικες και διαπίστωσε ότι όταν οι άνθρωποι ενεργούν ηθικά, όχι μόνο αισθάνονται στιγμιαία περισσότερο ικανοποιημένοι, αλλά στην πραγματικότητα αναφέρουν ότι αισθάνονται μια μεγαλύτερη αίσθηση νοήματος στη ζωή τους (Hoffman, Wisneski, Brandt, και Skitka, 2014). 

Αφιερώστε λίγο χρόνο για να σκεφείτε τα ηθικά υποδείγματα ανθρώπων των οποίων η ζωή είναι αξιοσημείωτη και θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική λόγω της ανιδιοτελούς εισφοράς τους στον κόσμο.

Τέλος, μία άλλη έρευνα, όπως αυτή που ηγείται η Πατρίτσια Φράζιερ, έχει βρει ότι σε χρονικές περιόδους όπου το νόημα της ζωής είναι αβέβαιο ή απειλείται, όπως οι φυσικές καταστροφές, οι άνθρωποι ασχολούνται με χρήσιμες ή βοηθητικές δραστηριότητες υπέρ της κοινωνίας, οι οποίες μπορεί να τους βοηθήσουν να ανακτήσουν νόημα στη ζωή τους (Frazieretal., 2012 ). Δηλαδή, όταν οι άνθρωποι βιώνουν ψυχολογικές αναταραχές στη ζωή τους, θα μπορούσαν να στραφούν προς την ικανοποίησητων αναγκών των άλλων, ως ένας τρόπος για να ανακτήσουν την ψυχολογική τους ηρεμία.

Σε έναν εγωιστικό πολιτισμό και «εγώ-επικέντρωσης, βλέπουμε επίσης μια λαχτάρα για νόημα, σκοπό και σημασία. Αν και βέβαια η ηθική δεν είναι πανάκεια που θα χορηγήσει ξαφνικά διαρκές νόημα σε όλους όσους την ασκούν, η ψυχολογική επιστήμη δείχνει ότι βάζοντας τις ανάγκες των άλλων πριν από τις δικές μας, μπορεί να μας βοηθήσει κάνοντας τη δική μας ζωή λίγο πιο ουσιαστική.


Προτεινόμενη βιβλιογραφία:

Frazier, P., Greer, C., Gabrielsen, S., Tennen, H., Park, C., & Tomich, P. (2012). The relation between trauma and prosocial behavior. Psychological Trauma: Theory, Research, Practice, and Policy, 5, 286–294.

Hofmann, W., Wisneski, D. C., Brandt, M. J., & Skitka, L. J. (2014) Morality in everyday life. Science, 345, 1340-1343.

Steger, M. F., Kashdan, T. B., & Oishi, S. (2008). Being good by doing good: Eudaimonic activity and daily well-being correlates, mediators, and temporal relations. Journal of Research in Personality, 42, 22-42.


Αναδημοσίευση από Πηγή: psychologytoday.com 

read more ►
0 σχόλια

Ο σεβασμός και η αγάπη μεταξύ των συζύγων,

8/3/26

Ο σεβασμός και η αγάπη μεταξύ των συζύγων

Αγίου Παϊσίου Αγιορείτου


Ο Θεός τα ρύθμισε όλα με σοφίαΜε άλλα χαρίσματα προίκισε τον άνδρα, με άλλα την γυναίκα. Έδωσε στον άνδρα ανδρισμό, για να τα βγάζη πέρα στις δύσκολες υποθέσεις και για να υποτάσσεται σ’ αυτόν  η γυναίκα.  Γιατί, αν έδινε και στην γυναίκα τον ίδιο ανδρισμό, δεν θα  μπορούσε να σταθή οικογένεια.

Έλεγαν στην Ήπειρο για μια γυναίκα ότι ήταν φοβερή!  Φορούσε ένα άσπρο πουκάμισο μέχρι κάτω και είχε πάντα μαζί της ένα γιαταγάνι!  Οι ληστές την έπαιρναν στην συντροφιά τους! Σκεφθήτε να έχουν μια γυναίκα στην σπείρα τους!  Μια φορά πήγε ώρες δρόμο με τα πόδια σε ένα μακρινό χωριό, για να πάρη ένα Βλαχάκι και να το κάνη γαμπρό στην κόρη της.  Επειδή όμως εκείνο αντιδρούσε, το έκλεψε, το φορτώθηκε στην πλάτη της και το έφερε στο χωριό της!  Αυτά όμως είναι εξαιρέσεις. Αν επιστρατεύσης γυναίκες και κάνης με αυτές έναν λόχο και βάλης καμμιά δεκαριά προσκοπάκια να έρχωνται από πέρα, ου, έφυγαν όλες!  Θα νομίζουν ότι είναι ο εχθρός! 

«Ο ανήρ, λέει η Γραφή, εστί κεφαλή της γυναικός» . Δηλαδή ο Θεός κανόνισε, ώστε ο άνδρας να αφεντεύη στην γυναίκα.  Να αφεντεύη η γυναίκα στον άνδρα είναι ύβρις στον Θεό.  Ο Θεός έπλασε πρώτα τον Αδάμ και ο Αδάμ είπε για την γυναίκα: «Τούτο νυν οστούν εκ των οστέων μου και σαρξ εκ της σαρκός μου» .

Η γυναίκα, λέει το Ευαγγέλιο, πρέπει να φοβάται τον άνδρα, δηλαδή να τον σέβεται, και ο άνδρας να αγαπάη την γυναίκα .  Μέσα στην αγάπη είναι ο σεβασμός. Μέσα στον σεβασμό είναι η αγάπη.  Αυτό το οποίο αγαπώ, το σέβομαι κιόλας.  Και αυτό το οποίο σέβομαι, το αγαπώ. Δηλαδή δεν είναι άλλο το ένα και άλλο το άλλο· ένα πράγμα είναι και τα δύο.


Οι άνθρωποι, όμως φεύγουν από αυτήν την αρμονία του Θεού και δεν καταλαβαίνουν αυτά που λέει το Ευαγγέλιο. Έτσι ο άνδρας παίρνει στραβά αυτό που γράφει το Ευαγγέλιο και λέει στην γυναίκα: «Πρέπει να με φοβάσαι». Μα, αν σε φοβόταν, δεν θα σε παντρευόταν!  Είναι και μερικές γυναίκες που λένε: «Γιατί η γυναίκα να φοβάται τον άνδρα; Αυτό δεν το παραδέχομαι. Τι θρησκεία είναι αυτή; Δεν υπάρχει ισότητα».  Αλλά βλέπεις τι λέει η Αγία Γραφή; «Αρχή σοφίας, φόβος Κυρίου» . Φόβος Θεού είναι ο σεβασμός προς τον Θεό, η ευλάβεια, η πνευματική συστολή. Αυτός ο φόβος σε κάνει να αισθάνεσαι δέος.  Είναι κάτι το ιερό.

Η ισότητα που ζητούν οι γυναίκες με τους άνδρες μόνον ως ένα σημείο μπορεί να ισχύση.  Σήμερα στις γυναίκες, επειδή εργάζονται και ψηφίζουν, μπήκε ένα αρρωστημένο πνεύμα και νομίζουν ότι είναι ίσες με τους άνδρες.  Φυσικά οι ψυχές ίδιες είναι. Αλλά, όταν ο άνδρας δεν αγαπά την γυναίκα και η γυναίκα δεν σέβεται τον άνδρα, δημιουργούνται σκηνές στην οικογένεια.


Παλιά το να αντιμιλήση η γυναίκα στον άνδρα, το θεωρούσαν πολύ βαρύ.  Τώρα μπήκε ένα αλήτικο πνεύμα. Τότε τι όμορφα ήταν!  Είχα γνωρίσει ένα ανδρόγυνο που ο άνδρας ήταν πολύ κοντός και η γυναίκα μια ανδρογυναίκα, ψηλή μέχρι εκεί επάνω! Αφού εκατόν ογδόντα οκάδες σιτάρι το ξεφόρτωνε από το κάρρο μόνη της.  Μια φορά ένας εργάτης –ψηλός κι εκείνος- πήγε να την πειράξη και εκείνη τον άρπαξε και τον πέταξε πέρα σαν σπριτόξυλο!  Αλλά να βλέπατε τι υπακοή έκανε στον άνδρα της, πως τον σεβόταν! Έτσι κρατιέται η οικογένεια, αλλιώς δεν γίνεται.

«Η αγάπη μεταξύ των συζύγων»

 -Έγραψες, Γερόντισσα, ευχές στον Δημήτρη που παντρεύεται;

-Έγραψα, Γέροντα.

-Φέρε την κάρτα να συμπληρώσω κι εγώ: «Ο Χριστός και η Παναγία μαζί σας.  Σου δίνω ευλογία, Δημήτρη, να μαλώνης με όλον τον κόσμο, εκτός από την Μαρία!  Το ίδιο και στην Μαρία!». Για να δώ, θα καταλάβουν τι εννοώ; Με ρώτησε κάποιος: «Γέροντα, τι ενώνει περισσότερο τον άνδρα με την γυναίκα;» «Η ευγνωμοσύνη», του λέω. Ο ένας αγαπάει τον άλλον γι’ αυτό που του χαρίζει.

Η γυναίκα δίνει στον άνδρα την εμπιστοσύνη, την αφοσίωση, την υπακοή. Ο άνδρας δίνει στην γυναίκα την σιγουριά ότι μπορεί να την προστατέψει. Η γυναίκα είναι η αρχόντισσα του σπιτιού, αλλά και η μεγάλη υπηρέτρια. Ο άνδρας είναι ο κυβερνήτης του σπιτιού, αλλά και ο χαμάλης.

Μεταξύ τους τα ανδρόγυνα πρέπει να έχουν την εξαγνισμένη αγάπη, για να έχουν αλληπαρηγοριά και να μπορούν να κάνουν και τα πνευματικά τους καθήκοντα.

Για να ζήσουν αρμονικά, χρειάζεται να βάλουν εξαρχής ως θεμέλιο της ζωής τους την αγάπη, την ακριβή αγάπη, που βρίσκεται μέσα στην πνευματική αρχοντιά, στην θυσία, και όχι την ψεύτικη, την κοσμική, την σαρκική. Αν υπάρχη αγάπη, θυσία, πάντα έρχεται ο ένας στην θέση του άλλου, τον καταλαβαίνει, τον πονάει.  Και όταν παίρνη κανείς τον πλησίον του στην πονεμένη του καρδιά, παίρνει τότε μέσα του τον Χριστό, ο Οποίος τον γεμίζει και πάλι με την αγαλλίασή Του.


Όταν υπάρχη αγάπη, και μακριά να βρεθή ο ένας από τον άλλον, αν οι περιστάσεις το απαιτήσουν, κοντά θα βρίσκεται, γιατί την αγάπη του Χριστού δεν την χωρίζουν αποστάσεις. Όταν όμως, Θεός φυλάξοι, τα ανδρόγυνα δεν έχουν αγάπη μεταξύ τους, μπορεί να βρίσκωνται κοντά, αλλά στην πραγματικότητα βρίσκονται μακριά.  Γι’ αυτό πρέπει να προσπαθήσουν να διατηρήσουν σε όλη την ζωή τους την αγάπη, να θυσιάζεται ο ένας για τον άλλον.


Η σαρκική αγάπη ενώνει εξωτερικά τους κοσμικούς ανθρώπους τόσο μόνον, όσο υπάρχουν κοσμικά προσόντα, και τους χωρίζει, όταν αυτά χαθούν, οπότε και αυτοί οδηγούνται στην απώλεια. Ενώ, όταν υπάρχη η πνευματική, η ακριβή αγάπη, αν τυχόν ο ένας από τους συζύγους χάση τα κοσμικά του προσόντα, αυτό όχι μόνο δεν τους χωρίζει, αλλά τους ενώνει περισσότερο.


 Όταν υπάρχη μόνον η σαρκική αγάπη, τότε, αν λ.χ. η γυναίκα μάθη ότι ο σύντροφός της κοίταξε κάποια άλλη, του πετάη βιτριόλι και τον τυφλώνει. Ενώ, όταν υπάρχη η αγνή αγάπη, τον πονάει πιο πολύ και κοιτάζει με τρόπο πως να τον φέρη πάλι στον σωστό δρόμο. Έτσι έρχεται η Χάρις του Θεού.

Μια φορά ήρθε στο Καλύβι κάποιος Ελληνοαμερικανός γιατρός.  Είδα το πρόσωπό του που ήταν φωτεινό, γι’ αυτό με τρόπο τον ρώτησα για την ζωή του. «Πάτερ, μου είπε, είμαι Ορθόδοξος, αλλά μέχρι τελευταία ούτε νηστείες κρατούσα ούτε στην εκκλησία πήγαινα συχνά. Ένα βράδυ είχα γονατίσει στο δωμάτιό μου να παρακαλέσω τον Θεό για ένα θέμα που με απασχολούσε, οπότε γέμισε το δωμάτιο με ένα γλυκό φως. Για αρκετή ώρα δεν έβλεπα τίποτε άλλο παρά μόνο φως και ένιωθα μια ανέκφραστη ειρήνη μέσα μου».

Θαύμασα, γιατί κατάλαβα ότι ο άνθρωπος αυτός αξιώθηκε να δη το άκτιστο φως, και του ζήτησα να μου πη τι είχε προηγηθή.

«Πάτερ, μου είπε, είμαι παντρεμένος και έχω τρία παιδιά.  Στην αρχή περνούσαμε καλά στην οικογένεια. Μετά όμως η γυναίκα μου δεν είχε την υπομονή να ασχολήται στο σπίτι με τα παιδιά και ζητούσε να βγαίνουμε έξω με τις φίλες της. Της έκανα το χατίρι.

Έπειτα από ένα διάστημα μου είπε ότι ήθελε να βγαίνη μόνη της με τις φίλες της.  Το δέχθηκα και αυτό και κοίταζα εγώ τα παιδιά. Ύστερα δεν ήθελε να κάνουμε μαζί διακοπές και μου ζητούσε χρήματα να πηγαίνη μόνη της. Στην συνέχεια μου ζήτησε ένα διαμέρισμα, για να ζη μόνη της. Το έκανα και αυτό, αλλά εκείνη μάζευε εκεί τους φίλους της. Όλο αυτό το διάστημα προσπαθούσα να την βοηθήσω με διάφορους τρόπους, με συμβουλές κ.λπ., ώστε να λυπηθή τα παιδιά μας, αλλά δεν δεχόταν κουβέντα.

Τελικά μου πήρε ένα μεγάλο χρηματικό ποσό και εξαφανίσθηκε. Έψαχνα, ρωτούσα παντού, άδικα όμως. Είχα χάσει τελείως τα ίχνη της.  Κάποια μέρα πληροφορήθηκα ότι είχε έρθει εδώ στην Ελλάδα και έμενε σε κάποιον κακόφημο οίκο. Η στεναχώρια μου για το κατάντημά της δεν περιγράφεται.  Γονάτισα πανω στην θλίψη μου να προσευχηθώ. ‘‘Θεέ μου, είπα, βοήθησέ με να την βρω και να κάνω ό,τι μπορώ, για να μη χάση την ψυχή της.  Αυτήν την κατάντια της δεν μπορώ να την αντέξω’’.  Τότε με έλουσε εκείνο το φως και πλημμύρισε με ειρήνη η καρδιά μου».

 «Ο Θεός, αδελφέ, του είπα, είδε την υπομονή, την ανεξικακία, την αγάπη σου και σε παρηγόρησε με αυτόν τον τρόπο».


 Γι’ αυτό λέω ότι θα μας κρίνουν οι λαϊκοί.  Βλέπετε; Γιατρός στην Αμερική, με τέτοια σύζυγο, με τι συνθήκες και σε τι περιβάλλον  ζούσε, και όμως τι αξιώθηκε!



3. Εφ. 5,23.  4. Γέν. 2, 23.    5.Βλ. Εφ. 5, 33.   6. Παρ. 1, 7.  

read more ►
0 σχόλια